Drzewa arborvitae są ulubieńcami ogrodników zajmujących się terenami mieszkalnymi i komercyjnymi w chłodnych i umiarkowanych klimatach Ameryki Północnej. Na pewno widziałeś drzewa arborvitae spacerując po swoim mieście lub okolicy, gdzie są sadzone jako żywopłoty zapewniające prywatność lub elementy krajobrazu. W ciągu ostatniego stulecia stały się integralną częścią miejskiego i podmiejskiego krajobrazu amerykańskiego.
IDENTYFIKUJ NOWE ROŚLINY Z PLANTSNAP
Drzewo życia
Nazwa arborvitae oznacza „drzewo życia”. Botanicy nadali tę nazwę zachodniej żywotnicy (Thuja plicata) szczególnie dlatego, że jest to tak użyteczne i ważne drzewo dla rdzennych mieszkańców północno-zachodniego Pacyfiku. Obok sekwoi, jodły Douglasa, eukaliptusa i sekwoiolubów, zachodnia żywotnica jest jednym z najwyższych drzew na świecie. Może urosnąć do prawie 60 metrów wysokości i dożyć 1000 lat. Drewno zachodniej żywotnicy jest odporne na gnicie i ma wyraźne usłojenie, co czyni je idealnym do konstrukcji. Rdzenni Amerykanie używają zachodniej żywotnicy do budowy, kanoe, sprzętu myśliwskiego, koszy, odzieży, trumien, instrumentów, ceremonii duchowych i wielu innych rzeczy.
Podczas gdy zachodnia żywotnica dała imię arborvitae, wschodnia żywotnica (Thuja occidentalis) jest w rzeczywistości częściej używanym gatunkiem w ogrodnictwie.
Stado starych, dzikich zachodnich żywotnic na północno-zachodnim wybrzeżu Pacyfiku.
Rodzaj Arborvitae
Wszystkie drzewa arborvitae należą do rodzaju Thuja. Jest to mały rodzaj drzew iglastych, zimozielonych; obejmuje tylko pięć gatunków. Wszystkie gatunki Thuja występują w strefach umiarkowanych północnej półkuli, gdzie zimy są dość zimne. Dwa gatunki pochodzą z Ameryki Północnej, a pozostałe trzy z Azji Wschodniej. Ludzie wyhodowali Thuja occidentalis i Thuja plicata ze względu na cechy, które sprawiają, że są udanymi roślinami do ogrodów.
Zastosowania arborvitae
Arborvitae są współczesną klasyką w narzędziach ogrodników z wielu powodów. Są łatwe do sadzenia, mało wymagające, dobrze rosną, gdy są sadzone gęsto, i są niedrogą opcją roślinną. Drzewa te są zwykle wykorzystywane jako ekrany prywatności, elementy krajobrazu i osłony przed wiatrem.
Żywopłot z arborvitae całkowicie zasłania krajobraz za nim.
Bariery wizualne i żywopłoty prywatności
Najczęstszym zastosowaniem arborvitae jest żywopłot zapewniający prywatność. Zwykle wiele tych drzew jest sadzonych zaledwie kilka stóp od siebie w linii. Gdy urośnie, tworzą zieloną ścianę gęstych liści, dzieląc przestrzenie. Te zimozielone drzewa zachowują igły przez cały rok, co oznacza, że zapewniają prywatność we wszystkie pory roku. Rosną też stosunkowo szybko, nawet około 90 cm w pionie rocznie. Ze względu na całoroczną zieloność, szybki wzrost i łatwość pielęgnacji, ogrodnicy często używają arborvitae do instalowania bariery wizualnej. Niektórzy uważają, że arborvitae są nadużywane w obszarach mieszkalnych i że istnieje więcej interesujących roślin do wyboru jako ekrany prywatności.
Osłony przed wiatrem
Niektóre cechy, które sprawiają, że arborvitae są skuteczne jako żywopłoty prywatności, czynią je również skutecznymi osłonami przeciwwiatrowymi. Osłona przeciwwiatrowa to rząd drzew sadzonych prostopadle do dominujących wiatrów po stronie nawietrznej uprawy lub budynku. Działając jak ściana, drzewa tworzą strefę za sobą z znacznie mniejszym wiatrem. Obniżony wiatr zmniejsza parowanie z roślin, uszkodzenia spowodowane wiatrem i może uczynić teren mieszkalny przyjemniejszym. W miejscach takich jak Kalifornia, eukaliptusy i akacje to inne rodzaje drzew często stosowane jako osłony przeciwwiatrowe.
Wiele odmian arborvitae dodaje atrakcyjne elementy do tego ogrodu. Zauważ, jak różne kształty, odstępy i kolory liści współgrają ze sobą.
Arborvitae jako akcenty ogrodowe
Choć często sadzone jako ciągły wysoki żywopłot, większość arborvitae doskonale sprawdza się też jako pojedyncze rośliny. Wyższe odmiany mogą stanowić centrum ogrodu, podczas gdy mniejsze są znakomitymi ozdobami i akcentami rzeźbiarskimi. Szczególnie interesujące jako elementy ogrodowe są odmiany kuliste arborvitae ze względu na ich nietypowy kształt. Niezależnie czy wysokie, czy niskie, piramidalne czy kuliste, zwykle znajdzie się w każdym ogrodzie miejsce, które dobrze wyglądałoby z jakimś rodzajem arborvitae.
Jak uprawiać arborvitae
Większość odmian arborvitae preferuje podobne warunki. Wymagają odpowiedniej wilgotności i brązowieją oraz zrzucają igły, jeśli wyschną. Nie dopuszczaj do suszy! Jeśli w twojej okolicy występuje fala upałów, koniecznie podlewaj swoje arborvitae dodatkowo. Zazwyczaj arborvitae lubią dobrze przepuszczalne gleby i poza tym nie są zbyt wybredne. Te zimozielone krzewiaste drzewa tworzą najgęstsze ulistnienie w pełnym słońcu. W cieniu tworzą rzadsze ulistnienie, co czyni je mniej skutecznymi jako ekrany prywatności.
Te drzewa dobrze rosną w większości obszarów USA poza cieplejszymi stanami południowymi. Zwykle najlepiej rosną w strefach USDA 3-7.
Uprawa arborvitae w donicach
Niektórzy lubią uprawiać arborvitae w donicach. Jeśli planujesz to robić, upewnij się, że roślina nie przewróci się podczas wiatru. Ambitne arborvitae mogą wyrosnąć z korzeniem palowym przez dno donicy i sięgnąć głęboko do ziemi! Przemieszczaj donicę od czasu do czasu, aby temu zapobiec. Łatwiej jest przypadkowo dopuścić do wyschnięcia rośliny w donicy, więc często sprawdzaj wilgotność gleby, aby zapewnić odpowiednie podlewanie.
Różne rodzaje drzew arborvitae
Większość odmian arborvitae stosowanych w ogrodnictwie pochodzi od Thuja plicata lub Thuja occidentalis. Inne gatunki Thuja są używane rzadziej. Pierwsze pięć roślin na poniższej liście to pięć naturalnych gatunków Thuja. Dziesięć kolejnych to odmiany ogrodnicze Thuja plicata i Thuja occidentalis.
Korzenie olbrzymiej zachodniej żywotnicy.
Zachodnia żywotnica – Thuja plicata
Jak wspomniano wcześniej, zachodnia żywotnica jest kluczowym drzewem dla rdzennych mieszkańców północno-zachodniego wybrzeża Pacyfiku. Co ciekawe, wcale nie jest prawdziwym cedrem! Prawdziwe cedry należą do rodzaju Cedrus, podczas gdy zachodnia „żywotnica” należy do Thuja. Oba jednak należą do tej samej rodziny roślin, Cupressaceae.
Rozmiar po osiągnięciu dojrzałości
W naturalnym środowisku zachodnia żywotnica może osiągać wysokość do 53 metrów. Odmiany stosowane w ogrodnictwie zazwyczaj nie przekraczają 15 metrów wysokości. Te pradawne drzewa mogą żyć do 1000 lat!
Kolor liści
Ciemnozielony.
Wymagania wodne
Preferuje umiarkowaną do częstej wilgotności. Nie toleruje suszy.
Wymagania świetlne
Dobrze rośnie w półcieniu w cieplejszych klimatach lub w pełnym słońcu w chłodniejszych klimatach.
Wymagania glebowe
Żyzne, dobrze przepuszczalne gleby. Umiarkowanie kwaśne gleby są w porządku.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 5-7.
Japońska żywotnica – Thuja standishii
Japońska żywotnica jest ważnym komercyjnie drewnem w Japonii. Jest także jednym z pięciu świętych drzew Kiso, wydajnego lasu w centralnej Japonii. Japońska żywotnica nie jest często używana w ogrodnictwie jako arborvitae.
Rozmiar po osiągnięciu dojrzałości
Od 6 do 9 metrów wysokości i 3 do 4,5 metra szerokości.
Kolor liści
Szaro-zielony
Wymagania wodne
Potrzebuje umiarkowanej wilgotności. Nie toleruje suszy.
Wymagania świetlne
Pełne słońce w chłodniejszych klimatach i trochę cienia w cieplejszych. Nie rośnie atrakcyjnie w pełnym cieniu.
Wymagania glebowe
Preferuje dobrze przepuszczalne gleby ilaste o neutralnym do lekko zasadowym pH.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 5-7.
Drzewo koreańskiej żywotnicy.
Koreańska żywotnica – Thuja koraiensis
Koreańska żywotnica występuje zarówno w Korei Północnej, jak i Południowej oraz w jednym miejscu w Chinach. Ta żywotnica rzadko jest używana w ogrodnictwie, ponieważ nie ma dużych zasobów nasion.
Rozmiar po osiągnięciu dojrzałości
Do 9 metrów wysokości i 4,5 metra szerokości.
Kolor liści
Prosto zielony na górze i biały na spodzie.
Wymagania wodne
Potrzebuje umiarkowanej wilgotności i nie toleruje zbyt dużej suszy.
Wymagania świetlne
Preferuje pełne słońce w chłodniejszych obszarach, gdzie może rosnąć, oraz półcień w cieplejszych częściach swojego zasięgu.
Wymagania glebowe
Neutralne do lekko zasadowych, dobrze przepuszczalne gleby ilaste.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 5-8.
Zbliżenie liści żywotnicy sycuańskiej.
Żywotnica sycuańska – Thuja sutchuenensis
Thuja syczuańska jest najbardziej zagrożonym spośród dzikich gatunków żywotników. W rzeczywistości uważano ją za jedyną wymarłą w stanie dzikim iglastą roślinę, aż do momentu jej ponownego odkrycia w rezerwacie przyrody w prowincji Syczuan w 1999 roku. Choć obecnie żadne iglaste drzewa nie są wymarłe, stanowią one bardzo zagrożoną grupę roślin. Prawie ⅓ wszystkich iglaków jest zagrożona wyginięciem z powodu wycinki, chorób i zmian klimatycznych.
Wielkość w dojrzałości
Do 60 stóp wysokości.
Kolor liści
Głęboka, intensywna zieleń
Wymagania wodne
W naturalnym środowisku to drzewo rośnie na stosunkowo wilgotnych terenach, które otrzymują 1,5 metra wody rocznie.
Wymagania słoneczne
Preferuje południowe stoki, więc przypuszczalnie woli pełne nasłonecznienie.
Wymagania glebowe
Rośnie na wapiennych stokach górskich w cienkich warstwach gleby.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 6
Dojrzały okaz Thuja occidentalis.
Żywotnik wschodni – Thuja occidentalis
Żywotnik wschodni jest głównym źródłem odmian żywotników ogrodniczych. Thuja occidentalis pochodzi z wschodniej części Ameryki Północnej. Podobnie jak zachodni czerwony cedr, ten żywotnik jest drzewem o wszechstronnym zastosowaniu, które dostarczało niezbędnych materiałów rdzennym mieszkańcom wschodnich rejonów USA. Inną popularną nazwą żywotnika wschodniego jest cedr biały północny.
To drzewo jest doskonałym przykładem na to, jak mylące może być nazywanie roślin! Occidentalis oznacza „zachodni” po łacinie, miało odróżnić tę Thuja od jej odpowiedników ze starego świata. Jednak jej dwie popularne nazwy zawierają „wschodni” i „północny”! O rety!
Wielkość w dojrzałości
Do 40 stóp wysokości i 20 stóp szerokości.
Kolor liści
Ciemnozielony.
Wymagania wodne
Nie toleruje suszy, ale nie potrzebuje też przesadnie dużo wody.
Wymagania słoneczne
Najlepiej rośnie w pełnym słońcu lub w półcieniu w cieplejszych częściach swego zasięgu.
Wymagania glebowe
Dość szeroka tolerancja na rodzaj gleby. Nie lubi kwaśnych gleb.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 2-7.
Dwa dojrzałe żywotniki złote kule.
Golden Globe – Thuja occidentalis
Odmiana „złota kula” żywotnika jest zwykle stosowana jako akcent w krajobrazach. Niski, symetryczny kształt tego krzewu, w połączeniu z interesująco ubarwionymi liśćmi przez cały rok, czyni ją ulubieńcem ogrodów.
Wielkość w dojrzałości
Kształt kuli o wysokości czterech stóp i szerokości czterech stóp.
Kolor liści
Żółto-zielone do złotych liście.
Wymagania wodne
Średnie nawilżenie. Nie dopuścić do przesuszenia.
Wymagania słoneczne
Pełne słońce do półcienia.
Wymagania glebowe
Nie jest szczególnie wybredna. Woli dobrze przepuszczalne gleby.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 2-8.
Żywotnik North Pole – Thuja occidentalis
Żywotnik North Pole jest idealny na żywopłoty zapewniające prywatność. Rośnie wysoki i wąski. Te drzewa szybko zapełniają przestrzeń między sobą, gdy sadzone są blisko siebie. Jak sugeruje jego nazwa, drzewa te są szczególnie ważne dla mieszkańców chłodniejszych klimatów. Rośnie w kształcie piramidy.
Wielkość w dojrzałości
Do 15 stóp wysokości i 5 stóp szerokości.
Kolor liści
Intensywna zieleń.
Wymagania wodne
Potrzebuje umiarkowanego do częstego podlewania. Nie toleruje suszy.
Wymagania słoneczne
Pełne słońce do półcienia.
Wymagania glebowe
Dobrze przepuszczalne gleby.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 3-7.
Piramidowy kształt żywotnika green giant zapełnia ścieżkę.
Żywotnik Green Giant – Thuja plicata x Thuja standishii
Żywotnik green giant to hybryda pomiędzy zachodnim czerwonym cedrem a japońskim żywotnikiem. Ten duży żywotnik może dorastać do 60 stóp wysokości, co czyni go jednym z wyższych dostępnych gatunków. Sadzone w rzędzie, te wysokie drzewa tworzą doskonałą ochronę przeciwwiatrową.
Wielkość w dojrzałości
60 stóp wysokości i 15 stóp szerokości.
Kolor liści
Ciemnozielone liście.
Wymagania wodne
Woli wilgotne gleby.
Wymagania słoneczne
Pełne słońce do półcienia.
Wymagania glebowe
Rośnie najlepiej na żyznych, dobrze przepuszczalnych glebach.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 5-8.
Szkółka uprawiająca żywotnik Holmstrup w rzędach.
Żywotnik Holmstrup – Thuja occidentalis
Żywotnik Holmstrup rośnie wolniej niż inne odmiany, przyrastając około stopy wysokości rocznie. Gdy osiąga pełną dojrzałość, ten żywotnik o kształcie piramidy jest mniejszy od innych odmian. Ta bardziej zwarta forma czyni go dobrym kandydatem do mniejszych przestrzeni.
Wielkość w dojrzałości
15 stóp wysokości i 5 stóp szerokości.
Kolor liści
Zieleń z lekkim złotym odcieniem.
Wymagania wodne
Toleruje umiarkowane do obfitego nawodnienie. Nie radzi sobie dobrze z suszą.
Wymagania słoneczne
Pełne słońce do półcienia.
Wymagania glebowe
Dobrze przepuszczalne gleby gliniaste.
Strefy uprawy
Strefy mrozoodporności USDA 3-7.
Żywopłot złożony z żywotników amerykańskich.
Żywotnik amerykański – Thuja occidentalis ‘smaragd’
Znany także jako żywotnik szmaragdowy, żywotnik amerykański ma żywe liście, które wyróżniają się przez cały rok. Podobnie jak powyższy żywotnik Holmstrup, ta odmiana rośnie wolniej i jest półkarłowa. W przeciwieństwie do żywotnika Holmstrup, ten szmaragdowy żywotnik pochodzi z gatunku zachodniego czerwonego cedru, a nie żywotnika wschodniego.
Wielkość w dojrzałości
14 stóp wysokości i 4 stopy szerokości.
Kolor liści
Szmaragdowa zieleń liści.
Wymagania wodne
Umiarkowane do wilgotnych gleb.
Wymagania słoneczne
Pełne słońce do półcienia. Liście stają się mniej gęste w pełnym cieniu.
Wymagania glebowe
Przeciętne, dobrze przepuszczalne gleby.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 2-7.
Karłowy żywotnik Danica kontrastujący z kamieniami pod spodem.
Żywotnik Danica – Thuja occidentalis ’Danica’
Żywotnik Danica to prawdziwa odmiana karłowa. Gdy osiąga pełną dojrzałość, to drzewo zmienia się w krzew i osiąga tylko dwa stopy wysokości. Świetnie sprawdza się jako akcent w ogrodach i dobrze rośnie w doniczkach. Żywotnik Danica może ramować ścieżki, wejścia i definiować przestrzenie na zewnątrz. Ten karłowy żywotnik rośnie powoli. Czyż nie jest interesujące, że ludzie wyhodowali majestatyczne drzewa w kompaktowe krzewy?
Wielkość w dojrzałości
Kształt kuli o wysokości dwóch stóp i szerokości dwóch stóp.
Kolor liści
Szmaragdowa zieleń.
Wymagania wodne
Umiarkowane do wilgotnych siedlisk.
Wymagania słoneczne
Pełne słońce.
Wymagania glebowe
Dobrze radzi sobie na glebach skalistych. Rośnie w większości przeciętnych gleb.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 2-7.
Żywotnik Techny – Thuja occidentalis
Żywotnik Techny jest nazwany na cześć miasta Techny w Illinois, gdzie został odnaleziony. Ten żywotnik jest doskonałym kandydatem na żywopłoty zapewniające prywatność ponieważ posiada wiele pędów głównych, co oznacza, że wierzchołek drzewa może być bardziej pełny niż w innych odmianach żywotnika. Ponieważ ten żywotnik jest też nieco szerszy niż większość, należy pamiętać, aby nie sadzić ich zbyt blisko siebie.
Wielkość w dojrzałości
15 stóp wysokości i 10 stóp szerokości. Niektóre okazy mogą osiągać 30 stóp wysokości, ale jest to rzadkie.
Kolor liści
Ciemnozielone liście.
Wymagania dotyczące wody
Preferuje umiarkowanie wilgotne do wilgotnych miejsca.
Wymagania słoneczne
Pełne słońce do półcienia.
Wymagania glebowe
Dobrze przepuszczalne gleby.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 2-8.
Woodward Globe Arborvitae w parku.
Woodward Globe Arborvitae – Thuja occidentalis ‘Woodwardii’
Woodward Globe Arborvitae jest najlepszym wyborem do większej kulistej Thuja. Liście tej rośliny mają intrygujący, koronkowy, warstwowy wygląd. Ta odmiana dobrze sprawdza się przy ścianach domów oraz jako akcent krajobrazowy w tle. Woodward Globe Arborvitae może być również uprawiana jako wyższy żywopłot zamiast kuli.
Wielkość w dojrzałości
15 stóp wysokości i 10 stóp szerokości, choć często preferowana jest bardziej zwarta forma.
Kolor liści
Zieleń szmaragdowa do żółto-zielonej.
Wymagania dotyczące wody
Umiarkowanie wilgotne do wilgotnych gleb.
Wymagania słoneczne
Pełne słońce.
Wymagania glebowe
Dobrze przepuszczalne urodzajne gleby.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 3-7.
Weeping Arborvitae – Thuja occidentalis ‘Filiformis’
Weeping Arborvitae to niezwykła odmiana. Ten gatunek arborvitae ma zwisające liście, które opadają z wielu pędów. Na pierwszy rzut oka nie wygląda jak arborvitae. Jednak bliższe spojrzenie na łuskowate liście ujawnia jego pochodzenie. To drzewo nie sprawdza się jako skuteczny żywopłot osłonowy ani wiatrówka.
Wielkość w dojrzałości
8 stóp wysokości i 4 stopy szerokości.
Kolor liści
Jasnozielone do żółto-zielonych liści.
Wymagania dotyczące wody
Umiarkowanie wilgotne do wilgotnych gleb.
Wymagania słoneczne
Pełne słońce lub półcień.
Wymagania glebowe
Dość tolerancyjne na większość przeciętnych gleb. Lubi dobrze przepuszczalne podłoża.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 2-7.
Niezwykły Whipcord Arborvitae.
Whipcord Arborvitae – Thuja plicata ‘Whipcord’
Whipcord Arborvitae to unikalna karłowata odmiana. W niektórych przypadkach ta odmiana arborvitae może prawie funkcjonować jako okrywa gruntowa. Pochodzi od zachodniego cedru czerwonego, który jest jednym z największych gatunków drzew na Ziemi! Czyż nie jest niesamowite, że zmniejszyliśmy jego wysokość z 175 stóp do zaledwie kilku?
Liście Whipcord Arborvitae są długie, smukłe i opadające, niemal jak u weeping arborvitae.
Wielkość w dojrzałości
Do czterech stóp wysokości i szerokości. Jednak niektórzy ogrodnicy wolą utrzymywać ją znacznie bliżej ziemi.
Kolor liści
Różny. Od żółto-zielonego do szmaragdowej zieleni w zależności od konkretnego okazu i pory roku.
Wymagania dotyczące wody
Lubi wilgotne gleby. Dobrze sprawdza się w ogrodach deszczowych.
Wymagania słoneczne
Pełne słońce do półcienia.
Wymagania glebowe
Przeciętna, dobrze przepuszczalna gleba.
Strefy uprawy
Strefy uprawy USDA 5-7.
Gotowy do sadzenia?
Jeśli któraś z tych arborvitae przykuła twoją uwagę, prawdopodobnie masz szczęście! Te drzewa zazwyczaj są dobrze dostępne w większości szkółek. Pamiętaj, aby zachować zalecane odstępy, jeśli planujesz sadzić ciągły żywopłot. Sadzenie drzew zbyt blisko siebie może prowadzić do mniej zdrowych roślin w przyszłości. Przed podjęciem decyzji o arborvitae, powinieneś również rozważyć prawdziwe cedry!